Ana sayfa › Klinik Rehber › Gastrik Varis Kanaması

ACIL GASTROENTEROLOJI

Gastrik Varis Kanaması

Kılavuz temelli klinik özet · Son içerik güncellemesi: Mayıs 2026 · Kanıt tabanı

Hızlı Yaklaşım

Ne zaman düşünmeli?

Gastrik Varis Kanaması tanısı; bu başlığı düşündüren tipik klinik tablo, laboratuvar veya görüntüleme bulguları varlığında akla getirilmelidir.

Alarm bulguları, acil yatış gereksinimi, ilaç/toksin öyküsü, gebelik, immünsüpresyon ve komorbiditeler ilk değerlendirmede sorgulanmalıdır.

Tanı ve tedavi kararı ilgili ayrıntılı algoritma, güncel kılavuzlar, prospektüs ve kurum protokolleriyle birlikte verilmelidir.

Tanı

Algoritmik Tanı Akışı

1. Siroz/portal hipertansiyonlu hastada masif hematemez veya melena varsa gastrik varis kanaması ayırıcı tanıda düşünülür.

2. Sarin sınıflaması kullanılır: GOV1 (Gastroesophageal Varix type 1), GOV2 (Gastroesophageal Varix type 2), IGV1 (Isolated Gastric Varix type 1), IGV2 (Isolated Gastric Varix type 2).

3. Özofagus varis kanamasında olduğu gibi vazoaktif ajan ve antibiyotik erken başlanır.

4. Endoskopide gastrik varis tipi, aktif kanama ve eşlik eden özofagus varisi değerlendirilir.

5. Fundal varislerde cyanoacrylate, EUS (Endoskopik Ultrasonografi)-guided coil/glue, BRTO (Balloon-Occluded Retrograde Transvenous Obliteration) veya TIPS (Transjugular Intrahepatic Portosystemic Shunt) seçenekleri merkezin deneyimine göre değerlendirilir.

6. İzole gastrik varis veya splenik ven trombozu şüphesinde pankreas patolojileri ve segmental portal hipertansiyon araştırılır.

İlk Tetkikler

Tam kan sayımı

Üre

Kreatinin

Sodyum

Potasyum

PT (Prothrombin Time / Protrombin Zamanı)/INR (International Normalized Ratio / Uluslararası Normalize Oran)

aPTT (Activated Partial Thromboplastin Time / Aktive Parsiyel Tromboplastin Zamanı)

Bilirubin

Albümin

Kan grubu ve cross-match

Doppler USG (Ultrasonografi) veya kontrastlı BT (Bilgisayarlı Tomografi): portal ven/splenik ven trombozu şüphesinde

Tanısal parasentez: asit varsa

Ne zaman düşünmeli?

Gastrik Varis Kanaması tanısı; bu başlığı düşündüren tipik klinik tablo, laboratuvar veya görüntüleme bulguları varlığında akla getirilmelidir.

Alarm bulguları, acil yatış gereksinimi, ilaç/toksin öyküsü, gebelik, immünsüpresyon ve komorbiditeler ilk değerlendirmede sorgulanmalıdır.

Tanı ve tedavi kararı ilgili ayrıntılı algoritma, güncel kılavuzlar, prospektüs ve kurum protokolleriyle birlikte verilmelidir.

Sarin Sınıflaması

GOV1 (Gastroesophageal Varix type 1): küçük kurvatur boyunca özofagus varisinin devamı; sıklıkla EVL (Endoscopic Variceal Ligation / Endoskopik Varis Ligasyonu) ile yönetilebilir

GOV2 (Gastroesophageal Varix type 2): fundusa uzanan gastroözofageal varis; cyanoacrylate/EUS (Endoskopik Ultrasonografi) tedavileri veya radyolojik yöntemler gerekebilir

IGV1 (Isolated Gastric Varix type 1): izole fundal gastrik varis; yüksek kanama riski olabilir

IGV2 (Isolated Gastric Varix type 2): mide dışında/diğer bölgelerde izole gastrik varis

Yatış Endikasyonları

Siroz/portal hipertansiyon zemininde masif hematemez veya melena

Hemodinamik instabilite veya transfüzyon ihtiyacı

GOV2/IGV1 gibi fundal varis ve tekrar kanama riski

Cyanoacrylate, EUS-guided coil/glue, BRTO veya TIPS gereksinimi

Portal/splenik ven trombozu veya segmental portal hipertansiyon şüphesi

Yoğun bakım veya girişimsel radyoloji ihtiyacı

Başlıca Kaynaklar

• Baveno VII Consensus: portal hypertension and variceal bleeding, 2022
• AASLD portal hypertension guidance
• ESGE / EUS-guided therapy literature for gastric varices, center experience required
• Bu başlıktaki ilaç dozları, kullanım süreleri, kontrendikasyonlar ve takip aralıkları v1.0 öncesi güncel kılavuz ve kurum protokolü ile tekrar doğrulanmalıdır.
• Böbrek yetmezliği, karaciğer yetmezliği, gebelik, ileri yaş, immünsüpresyon ve çoklu ilaç kullanımı olan hastalarda doz/ajan seçimi bireyselleştirilmelidir.
• Bu program klinik karar destek aracıdır; nihai karar hastayı değerlendiren hekime aittir.

Tam kanıt tabanı için kaynakça sayfasına bakın. CNS Gastro adı geçen kuruluşlarla bağlantılı değildir; adlar yalnızca atıf amaçlıdır.

Aynı Kategoride

• Akut Karaciğer Yetmezliği
• Akut Kolanjit
• Alt GİS Kanama
• Üst GİS Kanama