Ana sayfa › Klinik Rehber › Viral Hepatit E
HEPATOLOJI
Viral Hepatit E
Hızlı Yaklaşım
Ne zaman düşünelim?
Akut hepatit tablosunda HAV/HBV/HCV negatifliği, seyahat, kontamine su-gıda, salgın öyküsü, az pişmiş domuz/yaban domuzu/geyik eti veya kabuklu deniz ürünü tüketimi varsa HEV özellikle sorgulanır.
Gebelik, kronik karaciğer hastalığı, transplant, kemoterapi, biyolojik/small molecule tedavi, HIV veya uzun süreli immünsüpresyon varsa HEV düşük eşikle istenir; bu grupta ağır veya persistan seyir gözden kaçabilir.
Açıklanamayan ALT/AST yüksekliği, kolestatik uzamış sarılık, akut-on-kronik karaciğer yetmezliği, nörolojik bulgu, akut pankreatit veya böbrek/hematolojik tablo eşlik ediyorsa HEV ayırıcı tanıda tutulur.
Bulaş / Risk Hızlı Ayrımı
Genotip 1-2 genellikle su kaynaklı salgın ve fekal-oral bulaşla ilişkilidir; gebelikte özellikle 2.-3. trimesterde ağır seyir ve ALF riski daha belirgindir.
Genotip 3-4 daha çok zoonotik bulaşla ilişkilidir; az pişmiş domuz/yaban eti, hayvan teması, kan ürünleri ve ileri yaş/komorbidite bağlamı sorulur.
Kronik HEV pratikte immünsüprese hastanın hastalığıdır; HEV RNA 3 aydan uzun pozitif kalıyorsa persistan/kronik enfeksiyon düşünülür.
Gebelik ve İmmünsüpresyon Alarmı
Gebede sarılık veya akut hepatit varsa HEV testi geciktirilmez; INR, glukoz, bilirubin, kreatinin ve mental durum aynı vizitte değerlendirilir.
Transplant veya immünsüprese hastada anti-HEV IgM negatifliği HEV'i dışlamaz; serolojiyle birlikte veya doğrudan HEV RNA istenir.
Kronik karaciğer hastasında yeni akut hepatit/dekompansasyon varsa HEV akut-on-kronik karaciğer yetmezliği tetikleyicisi olabilir.
Tanı
Tanı Koyma Akışı
1. Akut hepatit paternini doğrula: ALT/AST, total-direkt bilirubin, ALP/GGT, INR, albumin, tam kan sayımı, kreatinin, glukoz ve idrar rengi/sarılık/kaşıntı aynı turda değerlendirilir.
2. Akut hepatit paneline anti-HEV IgM eklenir; gebelik, immünsüpresyon, kronik karaciğer hastalığı, ağır seyir veya tanı belirsizliğinde HEV RNA aynı anda istenir.
3. HEV RNA pozitifliği aktif viremi demektir; immünsüprese hastada tanı, kronikleşme izlemi ve tedavi yanıtı için ana testtir.
4. Anti-HEV IgG tek başına akut hastalık tanısı koydurmaz; geçirilmiş temas/konvalesan dönem veya seropozitifliği düşündürür.
5. Biliyer obstrüksiyon, ilaç/toksin, iskemik hepatit, otoimmün hepatit, HBV/HCV/HDV, alkol ve gebelik ilişkili karaciğer hastalıkları klinik bağlama göre aynı süreçte dışlanır.
Test / Görüntüleme - Pratik İstem
İlk laboratuvar: ALT, AST, ALP, GGT, total-direkt bilirubin, INR, albumin, tam kan sayımı, kreatinin, elektrolit, glukoz; ağır hastada kan gazı/laktat eklenir.
Viral panel: HAV IgM, HBsAg, anti-HBc IgM, anti-HCV/HCV RNA, uygun hastada HDV ve HEV; HEV için anti-HEV IgM ve seçilmiş hastada HEV RNA yazılır.
USG akut hepatitin tanısı için değil; sarılıkta safra yolu obstrüksiyonu, safra kesesi patolojisi, karaciğer parankimi, portal ven ve asit değerlendirmesi için kullanılır.
Nörolojik bulgu, pankreatit, renal bulgu veya hematolojik bulgu varsa HEV dışı nedenlerle birlikte ekstrahepatik HEV ilişkisi de not edilir.
Testleri Nasıl Okuyalım?
HEV testlerinin klinik anlamı
| Test | Klinik anlam | Karar |
|---|---|---|
| anti-HEV IgM pozitif | Akut veya yakın dönem HEV enfeksiyonunu destekler; genellikle klinik hastalık başlangıcında pozitifleşir. | Akut hepatit bağlamı uyumluysa HEV tanısı güçlenir; gebelik, ağır seyir veya immünsüpresyonda HEV RNA ile doğrula. |
| HEV RNA pozitif | Aktif viremi vardır; serum veya dışkıda saptanabilir. | İmmünsüprese hastada tanı ve tedavi takibinin ana testidir; 3 ayı aşarsa kronik/persistan HEV düşün. |
| anti-HEV IgG pozitif | Geçirilmiş temas, konvalesan dönem veya bağışıklık izini gösterebilir. | Tek başına akut HEV tanısı koydurmaz; akut tabloda IgM/RNA ile birlikte yorumla. |
| Seroloji negatif ama şüphe yüksek | Erken dönem, immünsüpresyon veya test performans farkı nedeniyle yalancı negatiflik olabilir. | HEV RNA iste; özellikle transplant, kemoterapi, gebelik ve akut-on-kronik karaciğer yetmezliği bağlamında tanıyı kapatma. |
Anti-HEV testlerinin duyarlılık/özgüllüğü kitlere göre değişebilir; sonuç klinik tablo, risk ve HEV RNA ile birlikte okunmalıdır.
Ekstrahepatik / Ayırıcı Tanı
HEV nörolojik bulgular, Guillain-Barré benzeri tablo, nöralji, meningoensefalit, renal bulgular, hematolojik bozukluklar ve akut pankreatit ile birlikte bildirilebilir; bu bulgular varsa tanıyı genişlet.
Kolestatik uzamış seyirde safra yolu hastalığı, ilaç ilişkili hasar, otoimmün kolanjit/hepatit ve malign obstrüksiyon tekrar gözden geçirilir.
Ağır tabloda akut karaciğer yetmezliği protokolü tanıdan bağımsız eş zamanlı yürütülür.
Başlıca Kaynaklar
- Sleisenger and Fordtran's Gastrointestinal and Liver Disease, 12th ed., Hepatitis E chapter.
- EASL Clinical Practice Guidelines on hepatitis E virus infection.
- CDC clinical overview and laboratory resources for hepatitis E.
- WHO hepatitis E fact sheet.
Bu başlığın tamamı — skorlar, hesaplayıcılar ve dinamik semptom motoruyla — uygulamada.
Çevrimdışı çalışır; nöbette internetsiz erişilir. Ücretsiz başlayın, dilediğinizde Pro'ya geçin.
Uygulamada aç Planları görAynı Kategoride
Bu sayfa hekimler ve sağlık profesyonelleri için hazırlanmış bir klinik karar destek özetidir; hasta bilgilendirmesi veya tedavi önerisi değildir ve hekimin klinik değerlendirmesinin yerine geçmez.
Ana sayfa · Klinik Rehber · Kaynakça · Gizlilik · info@cns-gastro.com
© NAVMED AI LIMITED — CNS Gastro. İçerik güncellemesi: Mayıs 2026.