Ana sayfa › Klinik Rehber › İskemik Hepatit / Hipoksik Hepatopati
HEPATOLOJI
İskemik Hepatit / Hipoksik Hepatopati
Hızlı Yaklaşım
Ne zaman düşünmeli?
Şok, hipoksi, sepsis, kalp yetmezliği, aritmi veya masif kanama sonrası AST/ALT ve LDH belirgin yükselmişse düşünülür.
ALT/LDH <1.5 olması LDH'nin ALT'ye göre orantısız yükseldiğini gösterir; klinik bağlam uygunsa iskemik/hipoksik hepatopati veya asetaminofen toksisitesi lehine destekleyici ipucudur.
Tedavi altta yatan hipoperfüzyon/hipoksi nedeninin düzeltilmesidir.
Tanı
Algoritmik Tanı Akışı
1. Ani ve çok yüksek AST (Aspartat Aminotransferaz)/ALT (Alanin Aminotransferaz) artışı olan hastada hipotansiyon, şok, sepsis, kalp yetmezliği, hipoksi, aritmi, ciddi anemi veya kanama sorgulanır.
2. LDH (Laktat Dehidrogenaz) belirgin ve erken yükselir; iskemik hepatiti akut viral hepatitten ayırmada yardımcıdır.
3. ALT (Alanin Aminotransferaz)/LDH (Laktat Dehidrogenaz) oranı yardımcı bir parametredir: düşük oran iskemik hepatit veya asetaminofen toksisitesi lehine olabilir; tek başına tanı koydurmaz.
4. Akut viral hepatit, asetaminofen/toksik hepatit, akut biliyer obstrüksiyon, otoimmün hepatit ve Budd-Chiari sendromu dışlanır.
5. Altta yatan hipoperfüzyon/hipoksi nedeni saptanır ve düzeltilir.
6. INR (International Normalized Ratio / Uluslararası Normalize Oran), bilirubin, laktat, kreatinin, glukoz ve mental durum ile akut karaciğer yetmezliği gelişimi izlenir.
7. AST (Aspartat Aminotransferaz)/ALT (Alanin Aminotransferaz) ve LDH (Laktat Dehidrogenaz) genellikle altta yatan neden düzeltilirse 24-72 saat içinde düşmeye başlar; düşüş yoksa tanı yeniden değerlendirilir.
1. Klinik şüphe ve alarm bulguları değerlendirilir.
2. İlk basamak laboratuvar tetkikleri ve temel görüntüleme seçilir.
3. Mekanik, organik ve acil dışlanması gereken nedenler önce araştırılır.
4. İkinci basamak ileri tetkik/endoskopik/radyolojik yöntem klinik şüpheye göre seçilir.
5. Kesin tanı, sınıflama/evreleme, tedavi ve takip planı aynı başlık altında tamamlanır.
ALT/LDH Oranı - Kullanım Notu
ALT (Alanin Aminotransferaz) / LDH (Laktat Dehidrogenaz) oranı akut viral hepatit ile iskemik/toksik hasar ayrımında yardımcı olabilir
ALT (Alanin Aminotransferaz)/LDH (Laktat Dehidrogenaz) oranının yaklaşık 1.5 altında olması iskemik hepatit veya asetaminofen ilişkili hasarı destekleyebilir
Bu oran tek başına tanı koydurmaz; hipotansiyon/hipoksi öyküsü, LDH (Laktat Dehidrogenaz) yüksekliği, laktat, böbrek fonksiyonu ve klinik bağlamla yorumlanmalıdır
Akut viral hepatitte LDH (Laktat Dehidrogenaz) genellikle iskemik hepatitteki kadar belirgin yükselmez
Ayırıcı Tanı Notları
Asetaminofen toksisitesinde AST (Aspartat Aminotransferaz)/ALT (Alanin Aminotransferaz) çok yüksek olabilir; düzey bakılmalı ve şüphede N-asetilsistein geciktirilmemelidir
Akut viral hepatitte transaminaz yüksekliği belirgin olabilir ancak LDH (Laktat Dehidrogenaz) genellikle iskemik hepatitteki kadar orantısız yüksek değildir
Budd-Chiari sendromu veya hepatik ven trombozu şüphesinde Doppler ve kesitsel görüntüleme gerekir
Akut karaciğer yetmezliği: INR (International Normalized Ratio / Uluslararası Normalize Oran) yüksekliği ve ensefalopati gelişirse acil transplant merkezi değerlendirmesi gerekir
Görüntüleme / Nedene Yönelik Değerlendirme
Batın USG (Ultrasonografi) ve Doppler USG: vasküler/biliyer ayırıcı tanı için
Ekokardiyografi: kalp yetmezliği, sağ kalp yetmezliği veya düşük kardiyak debi şüphesinde
BT (Bilgisayarlı Tomografi) veya MR (Manyetik Rezonans): ayırıcı tanı, vasküler patoloji veya biliyer obstrüksiyon şüphesinde
Yoğun bakım değerlendirmesi: şok, laktat yüksekliği, çoklu organ yetmezliği veya vazopressör ihtiyacında
Klinik Neden Araştırması
Şok / hipotansiyon atağı
Sepsis
Kalp yetmezliği
Aritmi
Solunum yetmezliği / hipoksemi
Masif kanama veya ağır anemi
Laboratuvar Tetkikleri
AST (Aspartat Aminotransferaz)
ALT (Alanin Aminotransferaz)
LDH (Laktat Dehidrogenaz)
Total bilirubin
Direkt bilirubin
INR (International Normalized Ratio / Uluslararası Normalize Oran) (International Normalized Ratio)
PT (Prothrombin Time / Protrombin Zamanı) (Prothrombin Time)
Albümin
Tam kan sayımı
Üre
Kreatinin
Elektrolitler
Troponin
BNP/NT-proBNP
Laktat
Kan gazı
CK
HBsAg (Hepatit B yüzey antijeni), Anti-HBc (Hepatit B çekirdek antikoru) IgM (İmmünoglobulin M), Anti-HAV (Hepatit A Virüsü) IgM (İmmünoglobulin M), Anti-HCV (Hepatit C Virüsü) seçilmiş olguda
Ne zaman düşünmeli?
Şok, hipoksi, sepsis, kalp yetmezliği, aritmi veya masif kanama sonrası AST/ALT ve LDH belirgin yükselmişse düşünülür.
ALT/LDH oranı ve hızlı enzim düşüşü ayırıcı tanıda yardımcı olabilir.
Tedavi altta yatan hipoperfüzyon/hipoksi nedeninin düzeltilmesidir.
Radyolojik / Kardiyovasküler Tetkikler
Batın ultrasonografi
Portal/hepatik ven Doppler USG (Ultrasonografi)
Ekokardiyografi
EKG
Akciğer grafisi
Abdomen BT (Bilgisayarlı Tomografi)/MR (Manyetik Rezonans) (vasküler veya biliyer ayırıcı tanıda)
Tanı İçin Gerekli Laboratuvar Tetkikleri
AST (Aspartat Aminotransferaz)
ALT (Alanin Aminotransferaz)
LDH (Laktat Dehidrogenaz)
Total bilirubin
Direkt bilirubin
INR (International Normalized Ratio / Uluslararası Normalize Oran) (International Normalized Ratio)
PT (Prothrombin Time / Protrombin Zamanı) (Prothrombin Time)
aPTT (Activated Partial Thromboplastin Time / Aktive Parsiyel Tromboplastin Zamanı) (Activated Partial Thromboplastin Time)
Laktat
Kan gazı
Glukoz
Kreatinin
Üre
Sodyum
Potasyum
Tam kan sayımı
Troponin ve EKG: kardiyak neden şüphesinde
Asetaminofen düzeyi
HBsAg (Hepatit B yüzey antijeni), anti-HBc IgM (İmmünoglobulin M), anti-HCV (Hepatit C Virüsü), anti-HAV (Hepatit A Virüsü) IgM (İmmünoglobulin M), anti-HEV (Hepatit E Virüsü) IgM (İmmünoglobulin M) seçilmiş olguda
ANA (Antinükleer Antikor), ASMA (Anti-Düz Kas Antikoru), IgG (İmmünoglobulin G): otoimmün hepatit ayırıcı tanısında seçilmiş olguda
Tanım / Birleştirilmiş Başlık Notu
İskemik hepatit, hipoksik hepatopati veya shock liver; karaciğerin hipoperfüzyon, hipoksi veya düşük kardiyak debiye bağlı akut hepatoselüler hasarıdır.
Bu başlık önceki sürümlerde ayrı görünen 'İskemik Hepatit' ve 'İskemik Hepatit / Hipoksik Hepatopati' başlıklarının birleştirilmiş halidir.
Tipik klinik bağlam: şok, sepsis, ciddi hipoksi, kalp yetmezliği, aritmi, masif kanama, ciddi anemi veya yoğun bakım hastalığı.
Klasik laboratuvar paterni: AST/ALT çok yüksek, LDH belirgin yüksek, başlangıçta bilirubin daha sınırlı olabilir; altta yatan neden düzelirse AST/ALT ve LDH genellikle 24-72 saat içinde düşmeye başlar.
Yatış Endikasyonları
Şok, hipoksi, sepsis, kalp yetmezliği veya ciddi aritmi
Çok yüksek AST/ALT ve LDH ile akut organ hipoperfüzyonu bulguları
INR yükselmesi, hipoglisemi, laktat yüksekliği veya ensefalopati
Akut böbrek hasarı veya çoklu organ yetmezliği
Yoğun bakım veya kardiyoloji/enfeksiyon hastalıkları değerlendirme ihtiyacı
Hemodinamik instabilite, sepsis, hipoksi veya akut organ yetmezliği
Kontrol edilemeyen ağrı, oral alamama, dehidratasyon veya ciddi elektrolit bozukluğu
Aktif kanama, akut batın, perforasyon, obstrüksiyon veya girişimsel işlem ihtiyacı
İleri yaş, gebelik, immünsüpresyon, ciddi komorbidite veya güvenli ayaktan izlem koşullarının olmaması
Tanı belirsizliği ve yakın klinik/laboratuvar izlem gereksinimi
Başlıca Kaynaklar
- Klinik hepatoloji kaynakları: hypoxic/ischemic hepatitis yaklaşımı
- ALT/LDH oranı ve LDH yüksekliği literatürde yardımcı ayırıcı tanı parametresi olarak kullanılır
- Akut karaciğer yetmezliği gelişirse AASLD/EASL akut karaciğer yetmezliği rehberleri
- Güncel ACG / AGA / AASLD / EASL / ECCO / ESGE / ASGE kılavuzları ilgili hastalık başlığına göre kontrol edilmelidir
- İlaç dozları; yaş, gebelik, böbrek/karaciğer yetmezliği, ilaç etkileşimi, lokal direnç ve kurum protokolüne göre doğrulanmalıdır
- Türkiye için SGK-SUT ve MEDULA geri ödeme koşulları ayrıca kontrol edilmelidir
- Bu başlıktaki ilaç dozları, kullanım süreleri, kontrendikasyonlar ve takip aralıkları v1.0 öncesi güncel kılavuz ve kurum protokolü ile tekrar doğrulanmalıdır.
- Böbrek yetmezliği, karaciğer yetmezliği, gebelik, ileri yaş, immünsüpresyon ve çoklu ilaç kullanımı olan hastalarda doz/ajan seçimi bireyselleştirilmelidir.
- Bu program klinik karar destek aracıdır; nihai karar hastayı değerlendiren hekime aittir.
Bu başlığın tamamı — skorlar, hesaplayıcılar ve dinamik semptom motoruyla — uygulamada.
Çevrimdışı çalışır; nöbette internetsiz erişilir. Ücretsiz başlayın, dilediğinizde Pro'ya geçin.
Uygulamada aç Planları görAynı Kategoride
Bu sayfa hekimler ve sağlık profesyonelleri için hazırlanmış bir klinik karar destek özetidir; hasta bilgilendirmesi veya tedavi önerisi değildir ve hekimin klinik değerlendirmesinin yerine geçmez.
Ana sayfa · Klinik Rehber · Kaynakça · Gizlilik · info@cns-gastro.com
© NAVMED AI LIMITED — CNS Gastro. İçerik güncellemesi: Mayıs 2026.