Ana sayfa › Klinik Rehber › Viral Hepatit B
HEPATOLOJI
Viral Hepatit B
Hızlı Yaklaşım
Ne zaman düşünmeli?
HBsAg pozitifliği, açıklanamayan ALT/AST yüksekliği, kronik karaciğer hastalığı, siroz, ailede HBV/HCC, gebelik, immünsüpresyon planı veya temaslı taraması varsa HBV aktif olarak değerlendirilir.
İlk vizitte soru şudur: hasta akut HBV mi, kronik HBV mi, inaktif faz mı, tedavi gerektiren kronik hepatit mi, yoksa immünsüpresyonla reaktivasyon riski taşıyan geçirilmiş HBV mi?
HBV kararı tek testle verilmez; HBsAg, anti-HBs, anti-HBc IgM/IgG, HBeAg/anti-HBe, HBV DNA, ALT, fibrozis ve klinik bağlam birlikte okunur.
Alarm: sarılık + INR yüksekliği, ensefalopati, belirgin koagülopati, akut karaciğer yetmezliği, dekompanse siroz, gebelikte yüksek viral yük veya immünsüpresyon öncesi pozitif HBV belirteci varsa hepatoloji/enfeksiyon görüşü gecikmez.
Temaslılar unutulmaz: ev içi ve cinsel temaslılarda HBsAg + anti-HBs + anti-HBc total bakılır; duyarlı olanlar aşılanır.
İlk Vizitte Kaçırma
HBsAg pozitif her hastada ilk turda HBV DNA, HBeAg/anti-HBe, ALT/AST, bilirubin, INR, albumin, trombosit, kreatinin/eGFR ve karaciğer USG istenir.
Koenfeksiyonlar tedavi kararını değiştirir: anti-HDV, anti-HCV/HCV RNA, anti-HIV ve HAV bağışıklığı değerlendirilir.
Fibrozis aynı vizitte düşünülür: FIB-4/APRI hesaplanır, elastografi/FibroScan planlanır; siroz şüphesinde HCC ve portal hipertansiyon izlemi aynı dosyaya eklenir.
İmmünsüpresyon, kemoterapi, biyolojik ajan, kortikosteroid, transplant veya hematolojik tedavi planı varsa HBV reaktivasyon profilaksisi ayrı karar başlığıdır; tedavi başlanana kadar ertelenmez.
Tanı
Serolojik Testleri Nasıl Okuyalım?
HBV test sonucu doktora ne söyler?
| Test | Klinik anlam | Kararı nasıl etkiler? |
|---|---|---|
| HBsAg | Pozitifse aktif HBV enfeksiyonu vardır; 6 aydan uzun pozitif kalırsa kronik HBV kabul edilir. | Pozitif hastada HBV DNA, HBeAg/anti-HBe, ALT ve fibrozisle faz/tedavi kararı verilir. |
| anti-HBs | Yüzey antikoru; aşı veya geçirilmiş enfeksiyon sonrası bağışıklık göstergesidir. | Tek başına anti-HBs pozitif ve anti-HBc negatifse aşı bağışıklığı lehinedir; koruyucu yanıt pratikte ≥10 mIU/mL kabul edilir. |
| anti-HBc IgM | Akut/yakın dönem HBV veya kronik HBV alevlenmesinde pozitifleşebilir. | HBsAg pozitif + anti-HBc IgM pozitifse akut HBV düşünülür; kronik zemin/ağır alevlenme klinikle ayrılır. |
| anti-HBc IgG / total | Geçirilmiş veya kronik HBV temasını gösterir; aşı bağışıklığında genellikle negatif olur. | İmmünsüpresyon öncesi çok önemlidir; HBsAg negatif olsa bile reaktivasyon riski için HBV DNA ve profilaksi/izlem planı gerekir. |
| HBeAg | Aktif viral replikasyon ve bulaştırıcılık lehine güçlü göstergedir; her zaman tek başına hastalık şiddeti demek değildir. | HBeAg pozitif hastada HBV DNA genellikle yüksektir; tedavi kararı ALT, fibrozis, yaş ve riskle verilir. |
| anti-HBe | HBeAg serokonversiyonunu destekler; çoğu hastada replikasyonun azaldığını düşündürür. | HBeAg negatif/anti-HBe pozitif hastada HBV DNA düşükse inaktif faz; HBV DNA >2.000 IU/mL ve ALT/fibrozis varsa HBeAg negatif kronik hepatit olabilir. |
| HBV DNA | Viral yükü ve tedavi yanıtını gösterir; tarama testi değil karar ve takip testidir. | Tedavi endikasyonu, immünsüpresyon profilaksisi, gebelikte geçiş riski ve virolojik yanıt için kullanılır. |
Klasik Serolojik Paternler
Duyarlı kişi: HBsAg negatif + anti-HBs negatif + anti-HBc negatif; aşı adayıdır.
Aşı bağışıklığı: HBsAg negatif + anti-HBs pozitif + anti-HBc negatif; aktif HBV yönetimi gerekmez.
Geçirilmiş doğal enfeksiyon: HBsAg negatif + anti-HBs pozitif + anti-HBc IgG/total pozitif; immünsüpresyon planında reaktivasyon riski yine değerlendirilir.
Akut HBV: HBsAg pozitif + anti-HBc IgM pozitif; HBV DNA pozitif olabilir, HBeAg pozitifliği bulaştırıcılığı artırır.
Kronik HBV: HBsAg pozitifliği ≥6 ay; anti-HBc IgG/total pozitif, anti-HBs genellikle negatif, HBV DNA değişkendir.
İzole anti-HBc: HBsAg negatif + anti-HBs negatif + anti-HBc IgG/total pozitif; yalancı pozitiflik, geçirilmiş enfeksiyonda anti-HBs kaybı, pencere dönemi veya occult HBV olabilir. İmmünsüpresyon öncesi HBV DNA bakılır.
Kronik HBV Fazları - Tanı Cümlesi
Fazı yaz, kararı hemen bağla
| Faz | Tipik laboratuvar | Klinik karar |
|---|---|---|
| HBeAg pozitif kronik enfeksiyon | HBeAg pozitif, HBV DNA çok yüksek, ALT normal, fibrozis minimal olabilir. | Genellikle yakın izlem; >30-40 yaş, ailede HCC, belirgin fibrozis veya ALT yükselmesi varsa tedavi eşiği düşer. |
| HBeAg pozitif kronik hepatit | HBeAg pozitif, HBV DNA yüksek, ALT yüksek/dalgalı veya fibrozis/nekroinflamasyon var. | Çoğu hastada antiviral tedavi gerekir; hedef HBV DNA baskılanması ve HBeAg serokonversiyonudur. |
| HBeAg negatif kronik enfeksiyon / inaktif faz | HBeAg negatif, anti-HBe pozitif, HBV DNA çoğunlukla <2.000 IU/mL, ALT normal. | Tedavi değil düzenli izlem; ALT/HBV DNA dalgalanırsa faz değişimi açısından yeniden sınıflanır. |
| HBeAg negatif kronik hepatit | HBeAg negatif, anti-HBe pozitif, HBV DNA genellikle >2.000 IU/mL, ALT yüksek/dalgalı veya fibrozis var. | Tedavi güçlü düşünülür; bu grup dalgalı seyrettiği için tek normal ALT ile rahatlanmaz. |
| HBsAg kaybı / inaktif geçirilmiş faz | HBsAg negatif, anti-HBc pozitif olabilir; HBV DNA negatif veya çok düşük olabilir. | HCC riski siroz/ileri fibroz varsa devam eder; immünsüpresyonda reaktivasyon riski unutulmaz. |
Tanı Koyma Akışı
1. HBsAg pozitifliği doğrulanır ve süresi sorgulanır; önceki test yoksa kroniklik için 6 ay kriteri takip edilir.
2. Aynı turda anti-HBc IgM/IgG, anti-HBs, HBeAg/anti-HBe ve HBV DNA ile akut-kronik-faz ayrımı yapılır.
3. ALT/AST, bilirubin, INR, albumin, trombosit ve kreatinin ile hastalık şiddeti ve tedavi güvenliği değerlendirilir.
4. Fibrozis için FIB-4/APRI + elastografi/FibroScan kullanılır; siroz/portal hipertansiyon şüphesi varsa USG ve endoskopik varis taraması planlanır.
5. HDV, HCV, HIV, alkol, MASLD, DILI ve otoimmün hepatit eşlik edebileceği için ALT yüksekliğini otomatik HBV alevlenmesi sayma.
6. Karaciğer biyopsisi artık rutin ilk basamak değildir; ALT/HBV DNA/fibrozis çelişkiliyse, eşlik eden karaciğer hastalığı şüphesi varsa veya tedavi kararı belirsizse seçilmiş hastada düşünülür.
Laboratuvar ve Görüntüleme
Temel laboratuvar: ALT/AST, ALP/GGT, total-direkt bilirubin, INR, albumin, TKS/trombosit, kreatinin/eGFR, fosfor, glukoz/lipid profili ve gebelik durumuna göre testler.
Viral panel: HBsAg, anti-HBs, anti-HBc IgM/IgG veya total, HBeAg, anti-HBe, HBV DNA; koenfeksiyon için anti-HDV, anti-HCV/HCV RNA, anti-HIV.
Fibrozis: FIB-4/APRI pratik tarama; elastografi/FibroScan kararı güçlendirir; trombosit düşüklüğü, splenomegali veya nodüler karaciğer siroz lehinedir.
Görüntüleme: karaciğer USG başlangıçta siroz, fokal lezyon, splenomegali ve portal hipertansiyon açısından istenir; ileri fibroz/sirozda HCC taraması takip kartına yazılır.
Başlıca Kaynaklar
- EASL Clinical Practice Guidelines on the management of hepatitis B virus infection, Journal of Hepatology 2025. https://www.journal-of-hepatology.eu/article/S0168-8278(25)00174-6/fulltext
- WHO Guidelines for the prevention, diagnosis, care and treatment for people with chronic hepatitis B infection, 2024. https://www.who.int/publications/i/item/9789240090903
- AASLD 2018 Hepatitis B Guidance. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29405329/
- AGA Clinical Practice Guideline Update on Prevention and Treatment of Hepatitis B Virus Reactivation in At-Risk Individuals, 2025. https://gastro.org/clinical-guidance/guideline-update-for-hepatitis-b-reactivation/
- Sleisenger and Fordtran's Gastrointestinal and Liver Disease, Hepatitis B chapter; kullanıcının sağladığı metinle birlikte düzenlendi.
- Bu program klinik karar destek aracıdır; ilaç dozu, renal doz ayarı, gebelik, SGK-SUT/MEDULA, lokal protokol ve hasta özelindeki kontrendikasyonlar hekim tarafından ayrıca doğrulanmalıdır.
Bu başlığın tamamı — skorlar, hesaplayıcılar ve dinamik semptom motoruyla — uygulamada.
Çevrimdışı çalışır; nöbette internetsiz erişilir. Ücretsiz başlayın, dilediğinizde Pro'ya geçin.
Uygulamada aç Planları görAynı Kategoride
Bu sayfa hekimler ve sağlık profesyonelleri için hazırlanmış bir klinik karar destek özetidir; hasta bilgilendirmesi veya tedavi önerisi değildir ve hekimin klinik değerlendirmesinin yerine geçmez.
Ana sayfa · Klinik Rehber · Kaynakça · Gizlilik · info@cns-gastro.com
© NAVMED AI LIMITED — CNS Gastro. İçerik güncellemesi: Mayıs 2026.